Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ ở trường mầm non

05-09-2020 | Thông tin tuyên truyền
Xây dựng môi trường xanh, sạch, đẹp và thân thiện trong trường, lớp mầm non giữ vai trò vô cùng quan trọng trong việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ.

Xây dựng môi trường sư phạm

Việc xây dựng môi trường xanh, sạch, đẹp và thân thiện trong trường, lớp mầm non giúp trẻ nhận thức được vì sao cần phải bảo vệ môi trường. Giáo viên cần sắp xếp, vệ sinh môi trường...xung quanh sân trường, lớp học. Bổ sung thêm một số bồn hoa, chậu hoa ở góc thiên nhiên của các nhóm lớp. Ngoài ra, giáo viên cần sắp xếp, trang trí, tạo môi trường các góc chơi hợp lý, hình ảnh đẹp mang tính giáo dục và thẩm mỹ. Đồ dùng, đồ chơi gọn gàng, ngăn nắp và thuận tiện cho trẻ hoạt động, tuyên truyền, vận động phụ huynh cùng tham gia xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp như tham gia ủng hộ thêm cây xanh, cây hoa để làm phong phú góc thiên nhiên của lớp. Giáo viên có thể cùng trẻ chuẩn bị một số đồ dùng, dụng cụ lao động và tổ chức các buổi lao động trong khuôn viên trường. 

Sân trường của bé

Góc thiên nhiên của bé

Phát động ngày môi trường

Hàng tuần vào cuối tuần, giáo viên tổ chức phát động phong trào làm xanh, sạch, đẹp môi trường như: quét rác, dọn vệ sinh, trồng cây,... và tổ chức cho trẻ cùng tham gia với giáo viên  góp phần làm cho môi trường thêm đẹp khi ra hoạt động ngoài trời. Trong ngày này, cô hướng dẫn trẻ một số kỹ năng lao động để trẻ cùng cô tham gia vệ sinh trong và ngoài lớp sạch sẽ và sắp xếp đồ dùng - đồ chơi ở các góc ngăn nắp, gọn gàng như quét phòng học, sân trường; lau chùi các kệ đồ dùng đồ chơi, rửa đồ chơi, lau cửa,... Tham gia trồng cây, chăm sóc cây xanh ở góc thiên nhiên, nhặt lá vàng, nhổ cỏ, tưới cây...

Trẻ tham gia hoạt động ngoại khóa

Bé giúp cô lau kệ đồ chơi

Bé chăm sóc cây xanh

Lồng ghép nội dung Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động

Hoạt động học :

Thông qua hoạt động học, trẻ được tham gia vào tất cả các lĩnh vực phát triển như:  phát triển thể chất, khám phá khoa học, hoạt động âm nhạc, làm quen tác phẩm văn học, tạo hình...mỗi hoạt động trên đều sử dụng các biện pháp khác nhau như: quan sát, đàm thoại, thực hành trải nghiệm, thí nghiệm, các trò chơi.....và qua đó trẻ nhận ra đư­ợc những việc làm tốt, không tốt, những hành động đúng –  sai đối với môi trường, hình thành cho trẻ thói quen hành vi tốt. Qua đó, kích thích trẻ suy nghĩ, bộc lộ tình cảm, có thái độ phù hợp với môi trường.  

Hoạt động Góc :

Hoạt động góc chính là phương tiện giúp trẻ phát triển toàn diện. Thông qua hoạt động tại các góc, trẻ phản ánh lại cuộc sống môi trường xung quanh trẻ, mô phỏng lại những hành động quen thuộc của người lớn mà trẻ đã thấy, đã biết. Chính vì vậy, khi cho trẻ hoạt động góc, giáo viên hướng dẫn, gợi mở cho trẻ rõ ràng, chi tiết để trẻ hoạt động tích cực và luôn chuẩn bị đồ dùng đồ chơi phong phú, đa dạng nhằm thu hút trẻ chơi. Giáo viên tích cực giao tiếp với trẻ, động viên trẻ giao lưu với các nhóm chơi giúp trẻ mạnh dạn…Thông qua đó, giáo dục tính ngăn nắp gọn gàng, biết chia sẻ, hợp tác với bạn bè và những người xung có phản ứng đúng với các hành vi khi tham gia bảo vệ môi trường.

Qua hoạt động vui chơi của trẻ ở các góc, giáo viên hướng dẫn trẻ một số kỹ năng cần thiết như: kỹ năng bài trí, sắp xếp, thu dọn đồ dùng, đồ chơi gọn gàng, ngăn nắp, kỹ năng lao động chăm sóc cây xanh. Hướng dẫn trẻ một số kỹ năng chăm sóc cây xanh, cây hoa và khuyến khích trẻ tham gia chăm sóc, bảo vệ cây xanh ở góc thiên nhiên của lớp như: nhặt lá vàng, tưới nước,...

* Một số hình ảnh của trẻ khi tham gia chơi ở các góc:

Bé chơi góc gia đình

Bé chăm sóc cây tại góc thiên nhiên

Hoạt động ngoài trời :

Thông qua hoạt động ngoài trời, tôi cho trẻ được quan sát và lao động ngoài trời như: Quan sát cây cối, các loại hoa, vườn rau, nhặt lá rụng, lau đồ chơi ngoài trời… giúp cho trẻ biết chăm sóc và bảo vệ cây xanh. Đồng thời lồng ghép giáo dục trẻ không hái hoa, ngắt lá, bẻ cành, có ý thức bảo vệ môi trường và tham gia vào hoạt động lao động  như: nhặt lá vàng rụng trong sân trường, lau dọn vệ sinh đồ chơi ngoài trời.

Giờ hoạt động ngoài trời của trẻ

Thông qua tổ chức giờ ăn, ngủ, vệ sinh

Đây là hoạt động nhằm hình thành các nề nếp thói quen trong sinh hoạt, đáp ứng sinh lí, trẻ được vui vẻ và thoải mái. Nhắc nhở trẻ phải biết kê bàn ngay ngắn, biết bỏ thức ăn thừa vào đĩa đựng đồ ăn thừa không đổ xuống nền nhà để đảm bào vệ sinh, không khạc nhổ thức ăn khi đang ăn cơm. Ăn xong biết xếp bát, thìa vào nơi quy định một cách gọn gàng, biết bê ghế gọn gàng, đúng nơi quy định, sau đó trẻ đi rửa tay, nhắc trẻ tiết kiệm nước bằng cách khi lấy vặn nhỏ nước, không vặn vòi nước chảy liên tục khi rửa tay, lau mặt.

Hướng dẫn trẻ có thói quen và hành vi văn minh trong ăn uống đó là :khi ăn không nói chuyện, khi ho, ngáp, hắt hơi biết quay ra ngoài, biết lấy tay che miệng, khi ăn không làm rơi vãi... Nhắc trẻ giữ gìn vệ sinh phòng, nhóm sạch sẽ, đi vệ sinh phải đúng nơi quy định, đi xong để dép lên giá xếp ngay ngắn theo tổ, sau đó biết lấy gối đi ngủ, biết gấp mền và để gối mền đúng nơi quy định. Thông qua hoạt động vệ sinh “Rửa tay – lau mặt”, giáo viên luôn giáo dục trẻ phải biết giữ gìn vệ sinh thân thể sạch sẽ, hướng dẫn trẻ rửa tay dưới vòi nước chảy, lau mặt đúng cách và lồng ghép giáo dục trẻ ý thức sử dụng nước tiết kiệm. Sau khi chơi xong và trước khi ăn phải rửa tay sạch sẽ.

Bé cùng cô chuẩn bị bàn ăn

Bé thực hiện "Rửa tay - lau mặt"

Thông qua hình thức nêu gương

Thông qua các hoạt động hằng ngày của trẻ, giáo viên quan sát, động viên, khuyến khích, khen ngợi trẻ kịp thời khi trẻ có những hành vi, biểu hiện tốt về ý thức bảo vệ môi trường để trẻ có động lực và thích thú khi tham gia vào các hoạt động bảo vệ môi trường. Vào những buổi nêu gương, cô cho trẻ kể về những việc làm tốt như: biết kê bàn ăn, biết bỏ thức ăn thừa vào đĩa riêng mà không bỏ xuống đất, biết nhặt rác để vào thùng, xếp ghế cất đúng nơi quy định, gọn gàng,...

Cô sử dụng hình thức thi đua giữa các tổ về thực hiện khẩu hiệu “giữ gìn trường lớp xanh - sạch - đẹp - thân thiện”. Cuối tuần, cô sẽ nhận xét về các hành vi, hoạt động của trẻ đã làm trong tuần về ý thức thực hiện bảo vệ môi trường; khen thưởng cho những trẻ có những việc làm tốt đề bảo vệ môi trường.

Thông qua hoạt động lễ hội và mọi lúc mọi nơi

 Hoạt động lễ hội có một vị trí rất quan trọng trong việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường. Thông qua việc tổ chức lễ hội, hình thành ở trẻ hiểu biết về danh lam thắng cảnh của quê hương vẻ đẹp của môi trường, tự hào và biết bảo vệ giữ gìn trân trọng môi trường nơi diễn ra lễ hội. Nội dung được tích hợp trong các hoạt động giáo dục dưới nhiều hình thức.

Vào các dịp lễ như: ngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam; ngày Tết Nguyên Đán, ngày giải phóng hoàn toàn Miền Nam 30/4; ngày quốc tế lao động,... giáo viên kết hợp cho các cháu đi chơi tham quan nhà bảo tàng, doanh trại bộ đội, đi chơi công viên biển,... cô lồng ghép giáo dục trẻ biết giữ gìn vệ sinh nơi công cộng sạch sẽ, không vứt rác bừa bãi, không ngắt lá, bẻ cành, hái hoa... góp phần tạo cảnh quang môi trường luôn xanh, sạch, đẹp.

Tận dụng nguyên vật liệu đã qua sử dụng

Tận dụng những đồ dùng, vật liệu thải bỏ như chai nhựa, chai sữa chua, chai dầu gội, vỏ ốc,...mà trẻ mang từ nhà tới, hướng dẫn trẻ làm một số đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho hoạt động học tập và vui chơi của trẻ ở trường. Thông qua hoạt động này,  giáo viên cũng có thể giáo dục trẻ ý thức tiết kiệm và ý thức lao động sáng tạo cũng là một trong những biện pháp bảo vệ môi trường và góp phần bảo vệ môi trường. Trẻ rất hào hứng và thích thú khi tham gia vào hoạt động này. Ngoài ra, trẻ cũng có thể về nhà cùng bố mẹ làm một số đồ dùng, đồ chơi ở nhà.

Từ những chai nước rửa chén, chai nước suối, chai nước ngọt, can dầu ăn… có thể làm ra rất nhiều đồ dùng, đồ chơi cho trẻ chơi ở góc gia đình như: chén, ly, đĩa. Hay làm những đồ chơi công viên nước,… 

Công tác phối kết hợp với phụ huynh

Phụ huynh là nguồn động viên, khích lệ và luôn sát cánh cùng giáo viên trong việc giáo dục bảo vệ môi trường. Vì thế, để nhận được sự hỗ trợ đó, cần thường xuyên tuyên truyền, vận động phụ huynh về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường trong cuộc sống hàng ngày và nhắc nhở phụ huynh cùng tham gia thực hiện bằng khẩu hiệu “Mỗi người hãy trồng thêm một cây xanh là thêm một hành động bảo vệ môi trường” phụ huynh ủng hộ cho lớp nhiều chậu cảnh nhỏ, cây xanh để tạo cho khung cảnh vườn trường thêm đẹp hơn.

Qua giờ đón, trả trẻ giáo viên luôn nhắc nhở phụ huynh tập cho trẻ có thói quen tự cất giầy, dép, đồ dùng cá nhân đúng nơi qui định không làm thay trẻ, khi đón trẻ ra sân chơi phụ huynh cho trẻ ăn uống thì phải bỏ rác đúng nơi quy định, không vứt rác lung tung… đó cũng là một việc làm góp phần để giáo dục và hình thành cho trẻ thói quen bảo vệ môi trường.

Lồng vào các buổi họp phụ huynh trao đổi về tầm quan trọng của việc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ ở gia đình. Tập cho trẻ có thói quen biết giữ gìn vệ sinh thân thể sạch sẽ và giữ vệ sinh môi trường xung quanh trẻ. Tuyên truyền với phụ huynh về việc sử dụng nguyên vật liệu phế thải (Các chai, lọ nhựa, vải vụn, bìa catton...), cung cấp cho lớp để làm đồ dùng đồ chơi phục vụ cho việc học và chơi của trẻ, còn nhằm giúp cho phụ huynh biết tác dụng của việc bảo vệ môi trường.

Áp dụng và thực hiện các biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường vào các hoạt động giáo dục của trẻ ở trường mầm non, giúp trẻ thực sự có những hiểu biết, kiến thức về môi trường, thể hiện được những hành vi biết yêu quý bảo vệ môi trường, biết được những điều gây thiệt hại đối với môi trường và phản ứng khi có những hành vi sai lệch về môi trường....Khi mỗi trẻ mầm non đều có ý thức bảo vệ môi trường thì trong tương lai đây chính là lực lượng tuyên truyền mạnh nhất đến toàn xã hội. Đồng thời công tác tuyên truyền được đẩy mạnh thì sức lan tỏa càng nhanh, sự tác động tích cực đến toàn xã hội càng lớn, ý thức trách nhiệm của mọi người trong toàn xã hội về giáo dục bảo vệ môi trường càng được nâng cao, góp phần cải thiện môi trường sống, giảm nhẹ thiên tai ... hướng tới môi trường xanh - sạch - đẹp – an toàn và thân thiện
 

 

 

Nguồn: Sưu tầm từ: Vụ Giáo dục Mầm non